‘Bedrijven grijpen naar dieselaggregaat door overvol stroomnet’ kopt de NOS op 6 februari jl. Dat was natuurlijk niet het idee van ‘met zijn allen van het gas af.’. Diesel om stroom op te wekken, dat is natuurlijk 10 stappen terug. Daarnaast staan er 15.000 bedrijven op een wachtlijst om aangesloten te worden op het stroomnet, of om uit te breiden. De bedrijven zijn wanhopig en dat is begrijpelijk: Nederland loopt elk jaar tot wel 35 miljard economische groei mis doordat bedrijven niet kunnen uitbreiden. Dat is meer dan we in defensie willen investeren, bijvoorbeeld. Hoe kunnen we dit voorkomen? Stevin neemt je graag mee in wat we al doen en wat we nog meer kunnen doen.

"Tijd als factor. "

Je kent ze wel, de reclamespotjes: geen stroom tussen 16:00 en 21:00. Hierin roept de overheid op om het gebruik van “stroomslurpers” (zoals de wasmachine, vaatwasser of het laden van je auto) te verplaatsen naar momenten vóór 16:00 uur of ná 21:00 uur. Zo gaan we de stroompiek tegen en creëren we bewustzijn over verspreid stroomgebruik. We kunnen niet blijven verzwaren, we moeten ook slimmer met onze bestaande capaciteit omgaan.

Ook zijn sommige stroomaanbieders begonnen met variabele contracten voor consumenten: goedkoper of zelfs gratis stroom op momenten dat er veel zon of wind is. Met bedrijven worden extra maatwerk contracten gesloten om op momenten minder stroom te gebruiken of juist meer op te wekken, zogenaamde capaciteitssturende contracten (CSC’s). Volgens onze consultants is dit een van de belangrijkste knoppen waar we aan kunnen draaien: stroomgebruik naar andere tijdstippen verplaatsen of zelfs beperken tijdens de piek. Dit is waar netbeheerders nu flink op inzetten.

“Alleen taal is zeg maar echt al een ding (naar P. Cornelisse).”

Dit nieuwe probleem ‘netcongestie’ brengt ook een nieuwe taal met zich mee. Een transportprobleem door beperkte netcapaciteit is namelijk niet hetzelfde als netcongestie. En het verschil tussen regelbaar en flexibel vermogen moet je eigenlijk helemaal duidelijk hebben als je met deze problematiek aan de slag gaat. Lars ziet dat nog niet altijd dezelfde taal wordt gesproken, ook bij de netbeheerders. Als je niet scherp hebt welk probleem je precies oplost én welke aanpak daarbij hoort, ontstaat ruis in de afstemming en verlies je onnodig tijd.

“Netcongestie als juridische term.”

Als netcongestie is afgekondigd in een gebied, dan krijgt de netbeheerder het recht om daar een wachtlijst te hanteren voor aansluitingen en om bedrijven te benaderen voor bepaalde soorten flexibele contracten. Wanneer is er officieel sprake van netcongestie?

De netbeheerder voorziet in de toekomst een structureel tekort aan capaciteit. EN er moet een netverzwaring gepland zijn, want er moet een einddatum zijn voor de congestieproblematiek.

“Initiatieven van bedrijven.”

Om zelf iets aan de congestie te doen proberen verschillende bedrijven samen de stroomvraag op elkaar af te stemmen. De één wekt stroom op, de ander verbruikt stroom en de één verbruikt stroom in de nacht, de ander overdag. Gijs, onze consultant die werkt aan IT-oplossingen voor netbeheerders, noemt groepscontracten als een mooi voorbeeld van de uitdagingen binnen de energietransitie. Hierbij maken meerdere bedrijven gebruik van één aansluiting. Dat vraagt niet alleen om nieuwe contractvormen, maar ook om slimme IT-oplossingen om deze situaties goed te registreren en te beheren.

Dit is een van de mogelijkheden om creatief om te gaan met schaarste. Maar misschien moeten we ook wel anders gaan kijken naar onze stroomzekerheid? In het volgende stuk delen Gijs en Stijn hun perspectief hierop.